Yükleniyor
Whatsapp Hattımız
NurHasta Danışmanı
Whatsapp Hattımız

BOYUN FITIĞI VE AMELİYATLARI

SERVİKAL DİSKEKTOMİ


               


Boyun omurları arasında fıtıklaşmış bir veya daha fazla diski çıkartmak için 

uygulanan ameliyata verilen isimdir. Disk kelimesi boyun omurları arasında yerleşmiş 

yastıkçıkları ifade ederken, ektomi kelimesi bu disklerin çıkartılması anlamına gelir. 

Diskektomi genellikle diskin birbirinden ayırdığı iki komşu omurun füzyonu 

( kaynaştırılması ) ile birlikte yapılırken bazı olgularda bu işlem füzyonsuz yapılır. Füzyonsuz 

servikal diskektomi fıtıklaşmış disk belirtileri olan 20–45 yaş arası genç hastalarda 

düşünülebilir.

Bu bölümde anlatacaklarımız; 

• Cerrahi gerektiren nedenleri,
• Cerrahın tedaviden beklentilerini,
• İyileşme sürecinin nasıl gelişeceğini

daha iyi anlamanıza yardımcı olacaktır.

 

 

 

 

ANATOMİ

                                     


Hastalıkta etkilenen çeşitli boyun kısımları vardır. Cerrah, ameliyatı genellikle boynun 

ön tarafından yaklaşarak yapar. Bu kısım ön boyun bölgesi olarak adlandırılır. Bu kısımdaki 

önemli yapılar bağlar, kemikler, diskler, omurilik, spinal sinirler ve nöral foramenler denen 

omurganın her iki yanında yerleşmiş sinirlerin içinden geçtiği küçük delik-tünellerdir. 

Cerrahi arasıra boynun arka kısmından enseden de yapılır. Bu alandaki önemli yapılar 

bağlar ve kemikler ki özellikle lamina denen omurun arkaya doğru uzanan halka şeklindeki 

uzantısıdır.

AMELİYAT GEREKTİREN DURUMLAR


             

Diskektomi ameliyatı fıtıklaşmış diskin oluşturduğu belirtileri düzeltmek için yapılır. 

Bir disk fıtıklaşması diskin orta kısmında bulunan çekirdeğin (nukleus) kendini çevreleyen 

ligamentöz yapı olan annulusa doğru yer değiştirmesi ile başlar. Fıtıklaşmış disk parçası dışa 

doğru basınç uygulayarak ağrıya neden olabilir. Nukleus yan taraftan spinal sinir köküne 

bası yaparsa kolda uyuşukluk ve kuvvetsizlik ortaya çıkar. Nukleusun fıtıklaşması eğer 

ortadan geriye omuriliğe doğru olursa buna santral fıtıklaşma denir. Diskektomi ameliyatı 

bağlar, sinirler veya omurilik üzerine olan basıyı ortadan kaldırır. Cerrah, iki boyun omurunun 

arasında diskektomi sonrasında boş kalacak alanı kemik greft ile doldurduğu füzyon 

(kaynaştırma) operasyonu planlamışsa, bu işlem servikal füzyon olarak adlandırılır. Tek 

başına diskektomi genellikle 20–45 yaşlarındaki fıtıklaşmış diskin belirtilerine sahip genç 

hastalarda yapılır. Fakat bazı cerrahlar diskektomi ile birlikte komşu omurların füzyonun da 

birlikte yapılmasının gerekli olduğunu düşünmektedir. Bu düşüncedeki cerrahlar boşaltılmış 

disk aralığının zamanla çökerek omurların birbirine temas edeceğini ve nöral foramenlerin 

daralacağını, bu nedenle füzyon cerrahisi sırasında disk aralığına konan blok kemiğin ise 

tersine nöral forameni genişleterek spinal sinirler üzerindeki basıncı kaldırmada yardımcı 

olacağını savunmaktadır.

AMELİYAT HAZIRLIĞI

Ameliyat kararını cerrahınızla birlikte vereceksiniz. Karar aşamasında ameliyat 

hakkında mümkün olduğunca çok bilgilenmiş olmanız gerekir. Bu nedenle aklınıza gelen her 

soruyu cerrahınıza sormalısınız. Ameliyata karar verdikten sonra sağlık durumunuzun 

ameliyata elverişli olup olmadığını anlamak için genel testleriniz yapılacak ve anesteziyoloji 

uzmanı kontrolünden geçerek ameliyat olabileceğiniz onaylanacaktır. Ameliyat günü büyük 

olasılıkla sabah erkenden hastaneye yatmanız gerekecektir. 

Bir önceki gece yarısından başlayarak herhangi bir şey yememeli ve içmemelisiniz.

 

 

 

AMELİYAT

             

Servikal diskektomi genellikle boynun ön kısmından yapılır ve anterior diskektomi 

adını alır. Fıtıklaşmış diskin parçaları omurilik ve siniri sıkıştırmışsa cerrah arkadan yani 

enseden girişim yapabilir ki buna posterior servikal diskektomi denir. Ameliyatlar büyük 

çoğunlukla genel anestezi altında yapılır. Hasta uyutulur ve solunumu ventilatör adı verilen 

solunum aygıtıyla sağlanır. Solunum aygıtı solunan havadaki oksijen miktarını ayarlayarak 

hastayı otomatik solutur.

ANTERİOR DİSKEKTOMİ

Hastanın boynu geriye ve hafif sağa çevrilerek pozisyon verilir. Boyunda orta hattın  

yan tarafında köprücük kemiğinin 2–3 parmak yukarısında 5 cm.lik bir kesi yapılır. Ekartörler 

boyun kaslarını ve yumuşak dokularını nazik bir şekilde ayırırken cerrah omurganın ön 

tarafında çalışabilir. Fıtıklaşmış diskin içine bir iğne sokulur ve sorunlu disk üzerinde 

olunduğu röntgen ile kesinleştirilir. Omurların ön tarafını örten bağ dokusu (anterior 

longitudinal ligament) ve uzun ince kaslar dikkatlice yana doğru itilir. Disk forsepsleri ile 

diskin ön yarısı alınır. Sonrasında geri kalan diskin arka kısmı küçük, kendi çevresinde dönen 

TUR denen kesici alet yardımıyla alınır. Disk ve omurilik yakınındaki kemik çıkıntıları 

alırken mikroskop kullanılır.

Adale ve yumuşak dokular yerine yerleştirilir ve sonrasında cilt dikilir.

 

POSTERİOR DİSKEKTOMİ

             

Bu yöntem fıtıklaşmış disk hernisi spinal sinir civarında parçalar halinde ise 

kullanılır. Hasta yüzükoyun pozisyonda boyun öne doğru eğilmiş şekilde iken cerrah ensede 

orta hatta kısa bir kesi ile cilt ve yumuşak dokuları ayırıp kemik yapıları ortaya koyar. Cerrah 

sorunlu diski belirlemek için röntgene gerek duyabilir. Omuriliği halka şeklinde saran lamina 

adı verilen kemikte açılan küçük bir pencereden omurga kanalı içine girip laminanın hemen 

altında yer alan sarı bağ dokusu (ligamentum flavum) alınınca, spinal siniri sıkıştıran disk 

parçaları ortaya konmuş olur. Sonrasında mikroskop altında disk parçaları ve varsa omurun 

çıkıntılı kemik kısımları spinal siniri nazikçe yukarı doğru iterek alınır. Açılmış anatomik 

Katmanlar sırasıyla kapatılıp cilt dikişi ile ameliyata son verilir.

KOMPLİKASYONLAR

Vücudun diğer bölgelerindeki ameliyatlarda olduğu gibi boyun fıtığı ameliyatlarında 

da bazı komplikasyonlar ortaya çıkabilir. Görülebilecek başlıca komplikasyonlar şunlardır:

• Anestezi komplikasyonları
• Tromboflebit
• Enfeksiyon
• Sinir yaralanması
• Ağrının devam etmesi

Anestezi ile ilgili sorunlar

Hastanın diğer hastalıkları nedeniyle kullanmakta olduğu ilaçlar anestetik ilaçlarla 

etkileşebilir. Çok ender olarak anestetik ilaçların kendi yan etkisi olabilir. Ayrıca anestezi 

sırasında akciğer fonksiyonları yeterli olmayan hastalara dikkat edilmelidir. Tüm bu 

nedenlerle ameliyat öncesi anestezistin kontrolünden geçerek ameliyat için onayını almak 

önemlidir.

Tromboflebit (Pıhtı Atması)

Tromboflebitin bir diğer adı da Derin Venöz Trombozudur (DVT). Her türlü 

ameliyattan sonra ortaya çıkabilir. Bacaklardaki büyük toplardamarlarda kan pıhtısı oluşumu 

ve bu pıhtının damarı tıkamasıyla kendini gösterir. Pıhtılaşma olan bacak şişer ve dokunmakla 

ağrılı olup diğer bacağa göre daha sıcaktır. Toplardamardaki pıhtıdan bir parça koparsa 

dolaşıma karışarak akciğere kadar gider ve akciğerde tıkadığı damarın büyüklüğüyle orantılı 

bir akciğer bölümünün beslenmesini bozarak devre dışı bırakır. Bu olaya pulmoner emboli adı 

verilir (pulmoner akciğer anlamına, emboli de dolaşımdaki pıhtı anlamına gelir). Hekiminiz 

sizde böyle bir risk varsa ameliyat sırasında basınçlı çorap giydirmek, özel ilaçlar kullanmak 

gibi önlemler alacaktır. Ancak tromboflebit ve emboliden kaçınmanın en etkili yolu ameliyat 

sonrası hastanın olabildiğince çabuk ayağa kaldırılmasıdır.

Enfeksiyon

Diskektomi ameliyatlarından sonra enfeksiyon çok ender görülen ancak ciddi bir 

komplikasyondur. Hemen ameliyattan sonra oluşabildiği gibi daha sonra da ortaya

çıkabilir. Yüzeysel enfeksiyonları antibiyotiklerle tedavi etmek kolaydır. Derine özellikle 

kemik dokuya yayılan enfeksiyonlarda uzun süreli tedavi ve ilave cerrahi girişim 

gerekebilir. Ancak modern tıp teknolojisi ile enfeksiyonlar yok denecek kadar az 

görülmektedir.

Sinir hasarı

Spinal kanal içerisinde gerçekleştirilen her cerrahi girişimde sinir yaralanması riski 

vardır. Sinir yaralanması öncelikle ameliyat sırasında sinire aşırı baskı yapılması ya da sinirin 

kesilmesiyle oluşabildiği gibi sinir çevresinde oluşabilecek ödem ve nedbe dokusu nedeniyle 

de gelişebilir. Önden yapılan cerrahi girişimlerde bazen gırtlağa ses tellerine giden sinir 
zedelenebilir. Bazen cerrah, sol tarafta ses tellerine giden sinir sağ taraftakinden daha kolay 

görülebilir olduğu için sol taraftan anterior girişimi tercih eder. Cerrahi esnasında ekartör 

denen adale ve yumuşak dokuları kenara iten aletler eğer siniri çok gererse hasta ameliyat 

sonrası birkaç günden birkaç haftaya değişen ses kısıklığı yaşayabilir. Çok nadiren sinirin 

kesilmesi halinde ses kısıklığı devamlı bir hal alabilir. 

Ağrının devam etmesi

Diskektomi sonrası hastaların çoğunda ağrı yakınması tama yakın geçerken ameliyat 

sonrası bir miktar ağrının olabileceği de akılda tutulmalıdır. Eğer ağrı devam eder ve 

dayanılmaz bir hal alırsa durumunuzu hekiminizle konuşmalısınız. Ağrınızı kontrol 

edebilmeniz için size ilave tedavi yöntemleri önerecektir.

AMELİYAT SONRASI
 
Hastalar genellikle ameliyattan birkaç saat sonra ayağa kaldırılır. Cerrahınız yumuşak 

ya da sert boyunluk kullanmanızı isteyebilir. Eğer gerek görmezse boyun hareketlerinizi 
dikkatlice yapabilirsiniz. Hastaların çoğu cerrahinin ertesi günü taburcu olur ve 1–2 hafta 

sonra araba kullanabilirler. Hafif işlerde çalışanlar 1 ay,  ağır işlerde çalışanlar ise 2–3 ay 

sonra işlerine dönebilirler. Ayaktan fizik tedavi, genellikle kas zayıflığı ve ağrı yakınması 

olan hastalara önerilir.

Rehabilitasyon

Rutin servikal diskektomi ameliyatı sonrası hastalar genellikle rehabilitasyona ihtiyaç 

duymazlar. Hastaların omuz veya kol kaslarının gücünde azalma olmuşsa, ağrı kontrolünde 

sorun varsa, hastanın ağır tempolu işine geri dönmesine yardımcı olmak gerekliliği varsa 

cerrahlar kısa süreli fizyoterapi önerebilirler. Fizyoterapi 2–4 hafta sürebilir ki sorunun 

ciddiyetine göre bu süre 3 aya kadar uzayabilir. Fizyoterapi ilk başta ağrı ve yangıyı kontrol 

etmek için kullanılır. Buz ve elektrik uyarılı tedaviler sıklıkla bu amaçla kullanılır. 

Fizyoterapistiniz kas spazmı ve ağrıyı azaltmak için masaj ve diğer elle tedavi tekniklerini 

uygulayabilir. Aktif fizik tedavi aşamalı olarak yapılır. Kalp ve akciğer fonksiyonlarını 

geliştiren egzersizler bunlardandır. Yürüme, sabit bisiklet sürme, çember çevirme ideal kalp 

damar egzersizleridir. Fizyoterapistler boyun ve sırt üst kısım kaslarının gücünü arttırmayı  

kullanımını kontrol etmeyi öğreten egzersizleri hastalara öğretirler. Bu tip tedavi, vücut 

mekaniği olarak adlandırılır ve sizin yeni hareket kalıplarınızı geliştirmenize yardımcı olmak  

için kullanılır. Bu eğitim, iş yaşamınızda ve günlük aktiviteleriniz esnasında boynunuzu 

emniyetli pozisyonda tutabilmenizi, ağırlık kaldırırken, taşırken ya da yapacağınız diğer 

ağır aktivitelerde boynunuzu nasıl koruyacağınızı öğretecektir. Tedavi ilerledikçe 

fizyoterapistiniz sizi çalışmaya geri döndürmeye yardımcı olacak programlar düzenler. Bazı 

hastalar ağır ve fazla enerji gerektiren önceki mesleklerine dönemeyebilirler. Fizyoterapistiniz  

seçenekli çalışma alanları önerebilir. Tedavi size mesleğinizi yaparken aşırı zorlanmadan 

uzak, boynu emniyetli kullanmayı ve karşılaşabileceğiniz olası problemlerden kaçınmanın 

birçok yolunu da öğretecektir.
 

Email Telefon İletişim Formu Harita